فروهرها

یاد شهید داریوش فروهر و پروانه اسکندری گرامی باد.

 

یکشنبه اول آذرماه ۱۳۷۷ ساعت پنج بعد از ظهر خبری چون بمب در تهران و بلافاصله در سراسر جهان ترکید... داریوش فروهر چهره نامدار مبارزات سیاسی در پنجاه سال اخیر و رهبر حزب ملت ایران و یکی از برجسته ترین چهره های ملی و مخالف این سالها در آغاز دهه هفتاد عمر در خانه خود کشته شد. این خبر خود تکان دهنده بود چه رسد که آشکار گردید که پروانه اسکندری همسر فروهر که روزگاری دکتر مصدق در نامهای نوشته بود که " آن دو درو تخته ای هستند که خوب به هم جوش خورده اند " نیز مانند تمام نیم قرن گذشته همراه داریوش بوده و او نیز به فجیع ترین وضعی به قتل رسیده است. فروهر را با ۲۶ ضربه چاقو در طبقه پایین خانه اش کشته بودند و پروانه همسرش را دقایقی بعد - یا همان لحظات- در طبقه بالا با ۲۵ ضربه . قاتلان حرفه ای و مجهز بودند وشبی را برگزیدند که هیچ کس جز آن دو در خانه نبود و خشایار سرایدار فروهر  هم آن شب نیز بر خلاف شبهای دیگر داریوش و پروانه را تنها گذاشته بود. صبح آنروز داریوش خود به در خانه همسایه رفت که در و پنجره ساز است و از او خواست که در خانه شان را که خراب شده تعمیر کند. روز یکشنبه صبح آقای شاه حسینی دوست قدیمی فروهر ها برای دیدار و گفت و گو با داریوش در مورد موضوع شوراها به منزل آنها می رود ولی کسی دررا به روی او نمی گشاید . شاه حسینی نیز با این گمان که آندو به مسافرت رفته اند باز میگردد. بعد از ظهر همان روز ساعت پنج دکتر امامی و آقای خالقی از دوستان نزدیک فروهر به مناسبت شب ولادت امام حسین با خرید شیرینی و گل به دیدار آنها میروند. اما کسی در را به روی آنها باز نمی کند. آن دو چون به حضور فروهرها در منزل یقین داشتند یکی از بچه هایشان را از در بالا میفرستند تا از درون منزل خبری بیاورد. لحظاتی بعد پسربچه در حالی که رنگ بر چهره ندارد در را میگشاید و آنان سراسیمه داخل ساختمان میشوند وفروهر را نشسته بر صندلی پشت در اتاق مطالعه در حالیکه دهانش باز است و مقداری خون بر لباسش ریخته می بینند. مهمانان چندباری خانم فروهر را صدا میکنند. ولی چون جوابی نمی شنوند هراسان به طبقه بالا می روند ودر ناباوری جسد پروانه را در حالیکه آثار ضرب و جرح بر بدنش نمایان است می یابند.

|+|

نشریه افق اندیشه

 سومين شماره نشريه افق انديشه، (مهر و آبان ۸۷) منتشر شد.

                

فهرست مطالب (مي توانيد هر بخش را جداگانه دانلود كنيد):

جلد          download 

جامعه      download                                                                                       

حقوق بشر/ مهندس حسین شاه اویسی                                     

 

اندیشه     download                                               

سرچشمه های پیشامدرن لیبرالیسم/ سعید قاسمی نژاد                                     

علم و جهل/ دكتر هوشنگ دولت آبادی                                       

 

سنگسر     download                                      

یادی از استاد چراغعلی اعظمی/ حمید مستخدمین حسینی                            

گاهنمای سنگسری/ استاد چراغعلی اعظمی                                                  

 

هنر           download

شورش موزون جنبش رپ پارسی/ دكتر بهنام اوحدی                                

 

ادبیات       download                        

مختصری از ابراهیم گلستان/ مسعود بهنود                                         

داستان نویسان معاصر ایران، ابراهیم گلستان                          

داستان نویسان معاصر ایران، احمد محمود                            

نیما یوشیج و پرندگان مدرنیته/ امیر احمدی آریان                          

شعر، طاهره صفارزاده، شفیعی كدكنی، منوچهر آتشی و...                  

گنجشك ها، داستان كوتاه/ زهره حكیمی                                  

 

تاریخ         download

شهید راه وطن، برگهایی از زندگی دكتر حسین فاطمی                           

 آنكه بد اقبال بود و آنكه خوش اقبال بود/ رضا خجسته رحیمی 

 

* براي دريافت مقالات منتشر نشده در نشريه روي ادامه نوشته كليك كنيد

|+|

دکتر فاطمی - شهید راه وطن

شهيد راه وطن

 

» برگهايي از زندگي دكتر حسين فاطمي                    

 

فاطمی : ما سه سال در این کشور حکومت کردیم و یک نفر از مخالفین خود را نکشتیم

شاه مست ومیرمست وشحنه مست و شیخ مست

زین سیه مستان به هـر سو فتنه و غوغا بپاست

« ملک الشعـرای بهار »

در سپیده دم نوزده آبان ماه 1333 خورشیدی، دژخیمان رژیم کودتای آمریکائی ـ انگلیسی بیست و هشت مرداد، خاک ایران را به خون یکی از ارزنده ترین فـرزندان میهـن ، دکتر حسین فاطمی قهرمان ملی ایران گلگون ساختند.
تاریخ ایران مبارزات بی امان فاطمی را علیه استعـمار و استبداد هر گز از یاد نخواهد برد.این چهره تابناک نهضت ملی ایران یکی از شجاع ترین رهبران جبهه ملی و مدیر روزنامه باختر امروز بود.

دشمنان ملت ایران از هیچ فردی به اندازه دکتر فاطمی نمی هراسیدند، بهیچکس باندازه او توهین نکردند و در مرگ هیچکس باین اندازه شادی نکردند، آنان دلیرترین دشمن استبداد و استعـمار را شناخته بودند.
زندگی فاطمی چنان مالامال از شوق مبارزه و از خود گذشتگی و فداکاری در راه آرمانهای بزرگ زحمتکشان ستمدیده میهن ما است و رنج و شادی او چنان با بحرانی ترین و شکوفاترین روزهای تاریخ معـاصر میهن ما آمیخته است که یاد این رجل سترگ در قلب هر ایرانی شرافتمندی همیشگی است.

دکتر فاطمی چه در لباس روزنامه نگار و از سنگر مطبوعات و چه در پست معاون نخست وزیر و وزیر خارجه دکتر مصدق هر گز نقش شاه و دربار سلطنتی را بعنوان مرکز فساد و توطئه ستاد نیروهای ارتجاع و دست نشاندگان امپریالیسم نادیده نگرفت و در راه معـرفی این لانه فساد سرسختانه کوشید.

دکتر حسین فاطمی در سال 1298 خورشیدی در شهرستان نائین چشم به جهان گشود. در سیزده سالگی به اصفهان رفت و در دبیرستانهای اقدسیه و صارمیه به تحصیل ادامه داد و باخذ دیپلم ادبی نائل گشت، سپس راهی تهران شد و ضمن ادامه تحصیلات به نشر مقاله های سیاسی در مطبوعات آن روز همت گماشت.
فاطمی در سال 1322 پس از سقوط رضا شاه در انتشار روزنامه باختر که صاحب امتیاز آن برادر بزرگش بود شرکت کرد. از این هنگام مبارزات قلمی او شدت یافت و آنگاه که روسها تقاضای امتیاز نفت شمال را کردند با نوشتن "برای آقای کافتارادزه ترجمه کنید" به زندان افتاد و روزنامه باختر توقیف شد. پس از آزادی از زندان در توطئه جدائی آذربایجان مقاله" آقای سادچیکف اینجا ازبکستان نیست" را انتشار داد و بار دیگر به تقاضای سفیر شوروی زندانی شد.  
در شرایط پس از سقوط دیکتاتوری سیاه، دوره شکوفائی در نویسندگی و روزنامه نگاری ایران شروع شد.

دکتر فاطمی پس از بازگشت از اروپا که در آنجا بتحصیل علوم سیاسی و روزنامه نگاری پرداخته بود، دوره جدید باختر امروز را بصورت یک روزنامه عصر تهران در کنار روزنامه های کیهان و اطلاعات شروع نمود وبا گذاردن مردم در جریان امور، هر روز گفتگوی تازه ای را باب می کرد. باختر امروز از همان روز نخست بدل به یکی از ابزار اصلی مبارزه مردم در برابر استبداد و استعمار شد.

فاطمی که به اهمیت این مبارزه و لزوم پاک باختگی و از خود گذشتگی در راه آن پی برده بود، اولین شماره روزنامه را با این جمله آغاز کرد "یا مرگ یا آزادی"  

|+|

استاد اعظمي

يادي از  استاد چراغعلي اعظمي سنگسري

 

» حميد مستخدمين حسيني

 

پرواز را به خاطر بسپار

پرنده مردني ست.

فروغ فرخزاد

استاد چراغعلي اعظمي سنگسري در سال ١٣۰٣ شمسي در يكي از خانواده هاي اصيل خيلخون سنگسري به دنيا آمد و در دامان پدر و مادري فرهنگ دوست و در ييلاق هاي سرسبز و دامنه كوه هاي البرز مركزي، ميان مردمان غيور ايل سنگسري رشد و نمو پيدا كرد و توانست با تلاشهاي خود به مدارج بالايي در مجامع بين المللي علمي دست يابد. او با خط و زبان فارسي ميانه (پهلوي) آشنايي كامل داشت و با زبان فارسي كهن و خط ميخي مربوط به زمان هخامنشيان نيز آشنا بود و واژه نامه خط ميخي را بعنوان راه گشاي خط ميخي به صورت زيراكس منتشر كرد. او همچنين خط كوفي را نيز به سهولت مي خواند. به ايرانشناسي و ايران و به خصوص خود سنگسر به معناي واقعي كلمه عشق مي ورزيد و در اين زمينه ها مطالعات و تحقيقات بسيار وسيعي انجام داده بود كه گواه اين مدعا، آثار بزرگي است كه از خود بر جاي گذاشته است.

استاد اعظمي آثار پژوهشي خود را از سن ٣۰ سالگي آغاز و كتب و مقالات متعدد ايشان از مرز يكصد اثر گذشته است كه در بيشتر كتابخانه هاي مهم دنيا از جمله آمريكا، انگلستان، سوئد، ايتاليا و ... در دسترس علاقه مندان و پژوهشگران مي باشد.

آثار استاد را مي توان به پنج دسته موضوعي تقسيم كرد:

١- سنگسر شناسي: در اين زمينه اثر گران سنگ ايشان كتاب واژه نامه سنگسري است كه براي تدوين آن، مدت ١٨ سال در زمينه گويش سنگسري تحقيق و پژوهش كرد. اين واژه نامه شامل متجاوز از پانزده هزار واژه سنگسري است و داراي مقدمه اي مفصل در مورد دستور زبان سنگسري و همچنين يادداشتهايي درباره وضع گويش شناسي سنگسري و تاريخچه واژه نامه ها و همچنين شامل پيوستي از ضرب المثل ها است. مقدمات تنظيم علمي آن به سه زبان سنگسري، فارسي و انگليسي با نظر اتحاديه جهاني ايرانشناسي و با هدايت و همكاري ايرانشناسان آلماني از دانشگاه هامبورگ و ايرانشناسان آمريكايي از دانشگاه ميشيگان و با هزينه دانشگاه ميشيگان و مؤسسه انتشاراتي فرانكلين فراهم گرديد و منتشر شد (١٣۵١) و اين اثر هم اكنون ناياب است. در مجله راهنماي كتاب (١٣۵٢) در مورد اين كتاب چنين مي خوانيم: «اثري است كاملا˝ علمي، بدون ترديد نخستين كتابي است كه در ايران بدين اسلوب استوار درباره يك لهجه مهم ايراني نشر مي شود».

كار ديگري در اين زمينه كاربرد واژه سنگسري كه به كمك پدر و مادر خود (سلطانعلي و مريم) براي نشان دادن كاربرد واژه سنگسري در قالب جمله و در دو جلد، در ١٢ بخش فراهم گرديده و توسط فرهنگستان زبان و ادب فارسي در سال ١٣۷٢ در تعداد اندك تكثير و توزيع شد.

مقالات استاد در مورد سنگسرشناسي عبارتند از: باورهاي عاميانه سنگسر (١٣٤٩)، برابري لغات برهان قاطع و واژه نامه سنگسري (١٣۵٦)، جشن هاي ملي سنگسر (١٣٤۷)، گاهنامه سنگسري (١٣٤۷) (The sangesari calender)، درمان بيماريها و زخمها در سنگسر (١٣۵۵)، سنگسر و يادگارهاي باستان (١٣٦١)،.... و همچنين آقاي اعظمي راهنماي پايان نامه ي آقاي گرنات ويندفور در مورد سنگسر به نام: verlamorpheme im sangesari, 1965  بودند كه بعدها اين شخص هم همكار استاد در تدوين واژه نامه سنگسري شد.

٢-  متون پهلوي: شامل مقالاتي از جمله: آثارالباقيه و متون پهلوي(١٣٣٨)، واژه هاي هم سان در پهلوي و سنگسري(١٣۷۰)، خط در نوشته هاي پهلوي (فارسي ميانه) (١٣٦٤) و واژه هاي مركب در زبان پهلوي(١٣٦۰).

٣- تاريخ: تاريخ سنگسر، اين كتاب اجمالي از تاريخ سنگسر از باستاني ترين روزگاران تا انقلاب مشروطيت است كه در سال ١٣۷١ منتشر گرديد. گاوبارگان پادوسياني كتابي كه برداشت از تاريخ ساسانيان را به كلي تغيير داده است و درمورد بازماندگان ساسانيان در رويان است و ثابت كرده است ساسانيان به سال ٣١ هجري منقرض نشدند بلكه شاخه اي كوچك از اين خاندان تا سال ١۰۰٦ هجري در بخش غربي طبرستان فرمانروايي مي كردند. مقالاتي كه در اين زمينه به نگارش درآورده اند عبارتند از: پندار ايرانيان باستان درباره خورشيد، ماه و ستارگان،(١٣٦٨) پسوش هوروستان (آيين گله داري در روزگار باستان)(١٣۷٢)، درباره گاوبارگان پادوسياني (١٣٦٨) و ...

٤- سكه شناسي: در اين رابطه مقالات ايشان عبارتند از: ٢۵ قرن سرگذشت سكه در ايران (١٣۵٤)، تحول سكه در ايران از دوره هخامنشي تا اوايل دوره اسلامي (١٣٤٩)، سكه اي يكتا و بي همتا از دژ الموت (١٣٤٩)، سكه هاي ايران در عهد هخامنشي، اشكاني، و ساساني (١٣۵١) و سكه هاي طبرستان (١٣۵۰) و...

۵- مقالات متفرقه كه عبارتند از: مختصري درباره كوه ها (١٣۵٢)، پرندگان دز آشيب (١٣٦۷)، و يادداشتي بر پايان نوشت شاهنامه (١٣۷٢) و...

استاد در سحرگاه ١۵ آبان سال ١٣٨١ بر اثر عارضه قلبي دار فاني را وداع گفت و اينك خانم ماندانا اعظمي – برادرزاده استاد – كمر همت بسته در حال جمع آوري و تدوين مجموعه آثار اوست. اميد كه هر چه زودتر شاهد اين مجموعه عظيم و جاودانه باشيم.

با تشكر از سركار خانم ماندانا اعظمي و جناب آقاي غلامحسين صمديان كه بيوگرافي و كتابها و مقالات استاد را در اختيار اينجانب قرار دادند.

* منبع: نامه انسان شناسي، دوره اول، شماره چهارم، پاييز و زمستان١٣٨٢، صص ٢۷١-٢٦٩

 

 

|+|